W miarę jak systemy IT stają się coraz bardziej złożone, dynamiczne i rozproszone (mikrousługi, kontenery, chmura), tradycyjny monitoring przestaje wystarczać. W tym miejscu wkracza tzw. obserwowalność – koncepcja wywodząca się z teorii sterowania.

Obserwowalność pozwala nie tylko śledzić stan systemu, ale przede wszystkim zrozumieć dlaczego coś się dzieje.  Dostarcza kontekstu i powiązań między logami, metrykami i śladami, które razem tworzą pełen obraz działania aplikacji.

Czym różni się tradycyjne podejście do monitoringu od tzw. observability?

Różnice między obserwowalnością a tradycyjnym ujęciem monitoringu infrastruktury IT dobrze oddaje poniższa tabela. 

Podsumowując, monitoring mówi, że coś jest nie tak (np. "Serwer jest wolny"). Obserwowalność daje narzędzia i dane do natychmiastowego ustalenia, dlaczego serwer jest wolny (np. "Wolny jest przez konkretny wyciek pamięci podczas przetwarzania zapytania XYZ w usłudze Z.").

Trzy filary obserwowalności

Obserwowalność oopiera się na trzech typach danych telemetrycznych, które muszą być zbierane i korelowane w ramach jednej platformy. Zabbix 8.0 dąży do pełnej obsługi wszystkich z nich dzięki integracji z OpenTelemetry.

Filar 1: Metryki (Metrics)

• Co to jest: Dane numeryczne reprezentujące pomiary w określonym czasie (np. obciążenie CPU, liczba żądań HTTP/s, opóźnienie bazy danych).
• Rola: Używane do monitorowania trendów i wywoływania podstawowych alarmów (np. "Pamięć RAM przekroczyła 80%").
• Zabbix 7.0: Już jest liderem w tym obszarze.

Filar 2: Logi (Logs)

• Co to jest: Tekstowe zapisy zdarzeń, które miały miejsce w systemie (np. komunikaty błędów, informacje debugowania, zapisy transakcji).
• Rola: Używane do ustalania kontekstu. Po wywołaniu alarmu przez Metrykę, Logi dostarczają szczegóły, dlaczego zdarzenie wystąpiło.
• Zabbix 8.0: Zapewni zaawansowaną obsługę i korelację Logów, wchodząc w obszar tradycyjnie zarezerwowany dla Elastic Stack lub Splunk.

Filar 3: Śledzenie (Traces / Distributed Tracing)

• Co to jest: Wizualny zapis drogi, jaką przebywa pojedyncze żądanie (np. kliknięcie użytkownika) przez cały system (przez Load Balancer, serwer A, serwis B, bazę danych C).
• Rola: Krytyczne w środowiskach mikrousług. Pozwala precyzyjnie zidentyfikować, która konkretna usługa lub funkcja wprowadziła opóźnienie.
• Zabbix 8.0: Dzięki OpenTelemetry, zyska natywny widok Traces, umożliwiając eksplorację całego łańcucha żądań – to jest największa rewolucja w kontekście obserwowalności.

OpenTelemetry: Ujednolicenie obserwowalności

OpenTelemetry (OTel) to neutralny, otwarty standard i zestaw narzędzi do instrumentacji kodu, który ujednolica sposób zbierania wszystkich trzech Filarów.

Dla Zabbix 8.0 integracja z OTel oznacza, że Zabbix nie musi się martwić, jak te dane są generowane; musi jedynie umieć je przyjąć, przechowywać i wizualizować. To radykalnie upraszcza proces konfiguracji dla użytkowników, którzy mogą użyć jednego standardu instrumentacji dla wszystkich swoich aplikacji.

Dlaczego Zabbix 8.0 jest kluczowy dla obserwowalności Open Source?

Przed 8.0 stworzenie pełnej obserwowalności w modelu Open Source wymagało integracji 3-4 oddzielnych narzędzi:

• Zabbix (Metryki)
• Elastic Stack (Logi)
• Jaeger/Zipkin (Traces)
• Grafana (Wizualizacja)

Zabbix 8.0 (który ma być opublikowany w Q2 2026) ma skonsolidować większość tych funkcji w jednej platformie: zbieranie, przetwarzanie i korelację Metryk, Logów i Traces. W ten sposób spełni definicję pełnej platformy obserwowalności.

Planujesz wdrożenie Zabbix? Skontaktuj się z naszymi ekspertami!